Nacho Duato

[inaenka]

Poruszenie w międzynarodowych środowiskach tanecznych wywołała informacja o odejściu Nacho Duato z Compaña Nacional de Danza. Rezygnacji tej towarzyszy burzliwa atmosfera spekulacji, zarzutów i niepokoju o przyszłość zespołu jak i w ogóle baletu w Hiszpanii. Postanowiłam przybliżyć tę postać w tym opracowaniu, tym bardziej, że jest ona już trochę znana polskiemu odbiorcy, a na pewno - forumowiczom portalu balet.pl


[imgcf]http://love2d.com/wp-content/uploads/2009/05/nacho-duato.jpg[/imgcf]


Nacho Duato (naprawdę - Juan Ignacio Duato Barcia) urodził się w Walencji (Hiszpania), 8 stycznia 1957 r. Swoje profesjonalne kształcenie rozpoczął w Rambert School w Londynie. Następnie studiował w Mudra School Maurice Béjarta w Brukseli. Styl Béjarta wywarł na Duato wielki wpływ i… zapragnął w tańcu jeszcze więcej współczesności. Przeniósł się do Nowego Jorku, do The Alvin Ailey American Dance Centre. Niestety nie udało mu się zdobyć „zielonej karty” i po roku musiał wrócić do Europy. Swój pierwszy kontrakt (oficjalny, ponieważ Ailey, z braku możliwości zakontraktowania, płacił mu „z własnej kieszeni”), podpisał w 1980 roku ze sztokholmskim Cullberg Ballet, a rok później dołączył do Nederlands Dance Theatre.
O tym doświadczeniu Duato wspomina zawsze z niezwykłym uczuciem, podkreślając wielki wpływ Jiri Kyliana, którego stylistyka i estetyka tańca stała mu się najbliższa.

W 1987 za swoje osiagnięcia jako tancerz, otrzymał złotą nagrodę (VSCD Gouden Dansprije). Jako choreograf odnosił sukcesy począwszy od debiutu – jego pierwsza choreografia – [icf]Jardi Tancat[/icf] (1983) zdobyła pierwszą nagrodę w międzynarodowym konkursie choreograficznym. Balety Nacho Duato znalazły się w repertuarze największych teatrów na całym świecie (m. inn.: Cullberg Ballet, Nederlands Dance Theatre, Australian Ballet, Royal Ballet, American Ballet Theatre czy Paris Opera Ballet.)

Nacho Duato był jedną z bardzo znaczących osób (m.inn. obok P. Almodovara czy Santiago Calatrava) w odbudowie kultury Hiszpanii po surowym okresie dyktatury Franco. Duato, owszem - okazał się rewolucjonistą, ale też, oprócz nadania zupełnie nowego kierunku w sztuce tańca, wykazał się niezwykłą zdolnością w konsolidacji i wspieraniu rozwoju tych nowych dróg.
O powodach tych sukcesów opowiada w swojej książce [icf]Nacho Duato, el placer de la danza[/icf] („Nacho Duato, przyjemność tańca”), wskazując przede wszystkim na dwa istotne czynniki:
- prawdziwy profesjonalizm, wynikający z pracowitości, dokładności i zdyscyplinowania, oraz wyraźnej świadomości tego, co jest naprawdę i absolutnie niezbędne do osiągnięcia postawionych sobie celów.
- pasja – pasja która ma wręcz przenikać widza, z którym Duato jak i jego zespół zawsze nawiązuje wyjątkową więź.
Takie podejście przyczyniło się do stworzenia zespołu (w CND) posiadającego prawdziwą tożsamość, pewien rodzaj charyzmy i wyjątkowości. Przyczynił się do tego również żywy, dynamiczny, autentyczny język choreograficzny, docierający do współczesnego odbiorcy hiszpańskiego jak i międzynarodowego, zwracający uwagę zarówno na formę jak i treść.

Na stanowisko dyrektora artystycznego w CND Duato został powołany 1990 roku przez Narodowy Instytut Sztuk Scenicznych i Muzyki Ministerstwa Edukacji i Kultury.
W 1990 roku Duato wprowadził w życie swoje pragnienie, by stworzyć młodym tancerzom możliwość rozwijania talentu przez zapewnienie odpowiednie kształcenia i przygotowanie do życia w profesjonalnym świecie tańca - założył Compañía Nacional de Danza 2 (CND2). Pragnął w ten sposób również obudzić w młodych ludziach większe zainteresowanie tańcem współczesnym, oraz wzbogacić ofertę kulturalną Hiszpanii. O poziomie zespołu może świadczyć fakt, że każdego roku bierze udział w przesłuchaniu około 200 młodych ludzi za całego świata, z których przyjętych jest zaledwie 7-8 osób.

Nagrody:
W 1995 ambasada Francji w Hiszpanii mianowała go kawalerem orderu w dziedzinie sztuki i literatury. Trzy lata później Hiszpania wyróżniła go złotym medalem za zasługi w dziedzinie sztuk pięknych. W 2000 r. Międzynarodowy Związek Tańca przyznał mu el Premio Benois de la Danse za [icf]Multiplicidad. Formas de Silencio y Vacío[/icf]. W 2003 otrzymał Premio Nacional de Danza – nagrodę dla najlepszego twórcy w w dziedzinie tańca.


źródła:
http://www.alhma.com/nacho/nacho4.htm
http://aula2.el-mundo.es/aula/noticia.php/2007/01/19/aula1169140833.html
http://www.cmbfradio.cu/cmbf/ballet/ballet_00000040.html




Wśród wielu choreografii Duato warto wymienić [icf]Arcangelo[/icf], [icf]Cautiva[/icf] oraz [icf]Por Vos Muero[/icf], które wystawiane były w Polsce.
omówienie - http://www.madridteatro.net/teatr/entrevistas/entrevista051.htm#polish


Zachęcam do przeczytania ciekawej recenzji z tego programu, autorstwa Pawła Głowackiego
http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/12891.html



[imgcf]http://www.danzaballet.com/UserFiles/Image/3/Image/Gnawa%20Paso%20a%20Dos%20PA%202.jpg[/imgcf] [icf]Gnava[/icf] (CND2) [imgcf]http://www.danzaballet.com/UserFiles/Image/7/Image/FER9159.jpg[/imgcf] [icf]O Domina Nostra

[/icf] [imgcf]http://cndanza.mcu.es/fotos/repfotosd/jardin_infinito.jpg[/imgcf] [icf]Jardín Infinito[/icf] [imgcf]http://cndanza.mcu.es/fotos/repfotosd/arcangelo.jpg[/imgcf] [icf]Arcangelo[/icf]


[size=9cf](Tłumaczenia i opracowanie Emilia P. - [bcf]inaenka[/bcf], wykorzystanie tekstu jedynie za moją zgodą i z podaniem źródła)[/sizecf]

[Chiaranzana]

A co sie wogle stalo ze podjal taka decyzje?

[inaenka]

Sprawa jest dość kontrowersyjna i trochę zagmatwana. Generalnie zarzuca się Duato, nie do końca niesłusznie, że z publicznego teatru zrobił własny, w którego repertuarze jest jedynie taniec współczesny. Jednak, nie był to aż tak wielki problem, dopóki nie zmienił się skład ministerstwa kultury i sztuki oraz podległego mu INAEM-u (Narodowy Instytutu Sztuk Scenicznych i Muzyki). Zarzuca się Duato, że w ogóle nie ralizuje repretuaru klasycznego. Duato podziękowano już w 2009 roku, ale wycofano się z tego, gdy okazało się, że istnieje już program na cały rok . Ostatecznie, żeby nie wzbudzać zbyt dużej sensacji i żeby zmiany mogły nastąpić łagodnie, zaproponowano Duato kontrakt do 2011. Jednak Duato nie chciał zgodzić się na przedstawione żądania. A zażądano "przerobienia" baletu współczesnego na klasyczny. Praktycznie Duato musiałby zwolnić przynajmniej część zespołu - absolutnie współczesnego, no i sam musiałby się przerzucić na klasyczna stylistykę, czyli całkiem zaprzeczyć swojej wrażliwości i sposobowi wyrażenia artystycznego. Gdyby miał z tym problemy - mógłby zacząć pełnić funkcję jako [i4d]director honorífico[/i4d] - nie oszukujmy się pod sprytną nazwą można się doszukać określenia - marionetkowy. Kompromis nie specjalnie wchodzi w grę. Wiele wskazuje niestety na osobistą niechęć do charakteru CND zarówno członków ministerstwa jak i podległego mu INAEM-u, o czym może świadczyć fakt odcięcia się od osobistych kontaktów z Duato a nawet Z CND. Aktualny minister nie pojawił się nigdy w CND. Na uroczystość dziesięciolecia CND2 nie pojawił się absolutnie nikt z ministerstwa sztuki i kultury, nawet nie wysłano powiadomienia, zero reakcji.
W tym roku miał ruszyć Narodowy Balet Tańca Klasycznego, co mogło zamknąć usta tym , którzy twierdzą , że w Narodowym Balecie musi być "Jezioro Łabędzie". Nie mówię, że nie i myślę, że byłoby to cudne, idealne rozwiązanie, no bo fakt - trochę za mało klasyki w Hiszpanii. Plany co do tego nowego teatru były bardzo dalekie - Ullate miał być dyrektorem i już żegnal sie ze swoim teatrem. Zaplanowano spektakle otwierające sezon i pierwsze wyjazdy zagraniczne. Ale nie, Palomero (dyrektor INAEM) stwierdził, że wszystko co ma coś wspólnego z tańcem klasycznym ma wynikać ze struktur organizacyjnych już istniejących, a które Duato zatracił zajmując się jedynie tańcem współczesnym. I Koniec kropka - jeden balet typu chimera i powinno być dobrze wg pana Palomero. Szkoda...

Duato mówi, że, po prostu, odchodzi ze swoimi pomysłami i fantazją gdzie indziej i nie traci nic, że to traci się...jego, (wraz z półtora milionem euro rocznie, z kasy CND). Kontrakty członków zespołu kończą się chyba w sierpniu i mało kto zacznie z nich tańczyć klasykę więc ich przyszłość jest lekko niepewna. Pewne jest, że w Duato inna krew nie popłynie i pewnie odnajdzie swoje miejsce i dla siebie i dla zespołu, który - jestem pewna - powstanie.

Heh, ale się rozpisałam, ale jakoś tak mnie poruszyła ta sprawa ostatnio...

[Kasia G]

Mistrz nie zostanie bez pracy - przenosi się do... Petersburga!

http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/99100.html

[Chiaranzana]

Będzie pracowac blizej prawie za miedza.

[Ewa J.]

A to dopiero nowina, na pewno będę bardzo uważnie śledzić, co się tam wydarzy Ale skoro Duato był gotów porzucić rodzimy zespół, o ile ten nie mógł dłużej realizować i podtrzymywać jego wizji tańca, to nie sądzę również, żeby w konserwatywnej Rosji chciał iść na jakiekolwiek ustępstwa i kompromisy. Czyżby więc Teatr Michajłowski miał się stać nowym ośrodkiem tańca/baletu współczesnego i postępowych zmian? Myślę, że dzięki jego pojawieniu się tam zyskują ogromną szansę na rozwój i powinni z niej jak najlepiej skorzystać, kto wie, może minie parę lat i to właśnie Michajłowski dzięki wpływom Duato przejmie w Rosji palmę pierwszeństwa?

[inaenka]

A właśnie śpieszyłam donieść o tej informacji, a tu proszę - Kasia mnie wyprzedziła
Duato wspomniał na konferencji, że kiedy pojawiła się informacja o odejściu z CND, 4 czy 5 teatrów na całym świecie zaproponowało mu współpracę, więc od początku wiedział, że nie pozostanie bez pracy
Jak to sam mówi - jest przekonany, że otworzyły się dla niego o wiele ważniejsze drzwi, niż te, które zamknęły się za nim w Hiszpanii. Z goryczą stwierdził również, że Ministerstwo Kultury w Hiszpanii wcale nie jest zainteresowane tańcem.
Jestem ciekawa co Wy sądzicie, o tej kontrowersyjnej sprawie - w Hiszpanii taniec klasyczny jest traktowany trochę "per noga" i żądania co do wprowadzenia w narodowym balecie więcej baletu klasycznego i współczesnego nie dziwi mnie. Co ciekawe, teatrem tym kierowała również Maja Plisiecka - kiedyś był to balet w najlepiej znanym nam pojęciu. Czy rzeczywiście stało się źle, że Duato odszedł? Nadal twierdzę, ze najlepszym rozwiązaniem byłoby pozwolić istnieć CND w takiej formie jak do tej pory i powołać obiecany Narodowy Balet Tańca Klasycznego z Ullate na czele. I tu można zrozumieć rozgoryczenie Duato, że tak się nie stało.



Dla osób radzących sobie z hiszpańskim - jeden z ostatnich wywiadów z Duato, w którym mówi o Moskwie jako ... przeznaczeniu (pierwszy i ostatni występ CND pod jego dyrekcją - właśnie tam), o swoim stosunku do szkoły Vaganowej, opinii na temat znaczenia pochodzenia tancerza, a także swoich doświadczeniach począwszy od podjęcia decyzji o tańcu do sukcesów jako choreograf i odpowiedzialności dyrektora baletu, a także o osobistym stosunku do tańca i jego znaczeniu. W tle ciekawe nagrania z prób i spektakli.
http://www.youtube.com/watch?v=I4dUXTicoLM

[Chiaranzana]

Hiszpania radzi sobie z kryzysem jak sie da. Jak zwykle gdzie obcinac dotacje to wlasnie na pierwszy ogien idzie kultura, przeciez nie obetnie sie pieniedzy sportowi czy np edukacji.

Dlatego nie jest to takie dziwne ani szokujace. Nie wiedzialam tylko ze klasyka jest tam ' per noga" wydawalo sie ze ma swoja pozycje.

[inaenka]

Klasyka w Hiszpanii w zasadzie nie istnieje. Jedyna instytucja, która realizowała repertuar klasyczny to była właśnie CND, ale odkąd Duato całkiem porzucił klasykę, to dopiero po 15 latach zaczęły powstawać pojedyncze teatry, wspierane w zasadzie środkami własnymi (np.:Balet Marii Gimenez, Angela Corella czy Davida Camposa). Subwencje państwowe były po prostu śmieszne - np. dla Arte 369 (balet M. Gimenez) przyznano 30 tys. euro rocznie, co w sumie nie wystarczyło nawet na miesięczną pensję dla tancerzy. Mówi się, że tak naprawdę bardziej brakuje zainteresowania niż pieniędzy. Balet klasyczny mógł już powstać kilka razy, bo bywały dobre i stabilne okresy ekonomiczne w Hiszpanii.
Istnieją szkoły i akademie tańca klasycznego, ale wychodzący z niej młodzi ludzie nie mają gdzie się podziać, bo nie ma żadnego teatru, nie ma nawet zainteresowania tym brakiem. Jedyna możliwość - wyjazd za granicę (np. Tamara Rojo). Niektórzy wrócili - (Gimenez, Ullate, Corella) by stworzyć własne teatry, ale to wciąż za mało.
Żeby pojąć skalę problemu można sobie wyobrazić sytuacje, w której od 20 lat w teatrach w Polsce nie wystawiono żadnego klasycznego baletu, a tancerki Teatru Wielkiego od 10 lat w ogóle już nie tańczą w pointach. Uczniowie szkół baletowych jeśli chcą się rozwijać i realizować w repertuarze klasycznym muszą wyjechać z kraju i innej opcji nie ma.
W Hiszpanii miłośnicy tańca klasycznego nie mogą nawet liczyć na występy teatrów z zagranicy, bo ... teatry są zamknięte w tygodniu a w niedziele przegrywają z futbolem, lub repertuar nie mieści się w założeniach wspierania flamenco i/lub tańca współczesnego

Inną sprawą jest Narodowy Balet Hiszpański - bo i taki istnieje i ma się dobrze, ale realizuje jedynie repertuar klasyczny...hiszpański, przepiękny i niepowtarzalny, ale tylko taki, bo na tyle bogaty, że połączenie go z baletem klasycznym byłoby niemożliwe i zupełnie pozbawione sensu. Podobnie pozbawione sensu byłoby to w CND, a właśnie coś takiego nakazano Duato, nie dziwię się, że się nie zgodził. Inni będą teraz starać się zorganizować taki twór, jakie będą skutki - zobaczymy.

[Blanche]

Wywiad z Nacho Duato (po rosyjsku):
[URL]http://www.kommersant.ru/Doc/1600270[/URL]
A w nim ciekawa informacja - Duato chce stworzyć własną wersję Śpiącej Królewny, chce m.in. żeby Carabosse oraz Król i Królowa tańczyli na pointach.